Diesel op recordprijs, heffing komt eraan — SWIM-subsidie geeft vervoerders €45 miljoen reden om over te stappen

Nooit eerder was de prikkel om over te stappen op waterstoftransport zo groot als nu. De dieselprijs bereikte op 8 april een historisch record van €2,82 per liter, aangejaagd door de Iraanse crisis en de blokkade van de Straat van Hormuz. Tegelijkertijd treedt op 1 juli de Nederlandse vrachtwagenheffing in werking, die vervuilende trucks structureel duurder maakt. En alsof dat nog niet genoeg is: de overheid heeft €45 miljoen aan SWIM-subsidie beschikbaar gesteld. Aanvragen kan tot 13 mei 2026.

Wat is de SWIM-subsidie?

De Subsidieregeling Waterstof in Mobiliteit (SWIM) is bedoeld voor samenwerkingsverbanden die investeren in waterstofinfrastructuur én waterstofvoertuigen. Het loket is op 1 april 2026 geopend en sluit op 13 mei 2026 om 17:00 uur.

De regeling vergoedt:

- Tot 40% van de kosten voor de bouw of uitbreiding van een waterstoftankstation (max. €3 miljoen per aanvraag, of €4 miljoen voor een multimodaal station)

- Tot 80% van de meerkosten voor de aanschaf van waterstofvoertuigen of -werktuigen ten opzichte van een fossiele variant (max. €8 miljoen per aanvraag)

- Tot 80% van de kosten bij retrofitting van bestaande voertuigen naar waterstof

Het maximale subsidiebedrag per consortium bedraagt €12 miljoen. Vervoerders moeten samenwerken met minimaal één exploitant van een waterstoftankstation.

Nieuw in 2026: ook mobiele waterstofopslag (tubetrailers) en werktuigen op waterstof komen in aanmerking. Zero-emissiezones tellen nu mee als stedelijke knooppunten, wat de kansen vergroot voor vervoerders die in of nabij de stad actief zijn.

Hoe werkt de beoordeling?

SWIM werkt als een tender: RVO beoordeelt alle ingediende aanvragen ná de sluitingsdatum van 13 mei, aan de hand van rangschikkingscriteria. De volgorde van indiening telt niet — wat telt is de kwaliteit van het project. Projecten worden gerangschikt en krijgen subsidie in volgorde van score, totdat het budget op is. Projecten die te laag scoren worden afgewezen, ook als er nog budget over is.

Een aanvraag scoort hoger als:

- minder subsidie wordt aangevraagd dan het wettelijke maximum

- het tankstation openbaar toegankelijk is en binnen 10 rijkilometer van een stadsknoop ligt

- het tankstation aantoonbaar uitsluitend hernieuwbare waterstof levert (5 extra punten)

Neem dus de tijd om een sterke aanvraag op te bouwen — de deadline van 13 mei is het harde eindpunt.

De dieselprijs als extra argument

Een liter diesel kostte op 8 april dit jaar €2,82 — een all-time record. De Iraanse crisis duwde de olieprijs boven de 111 dollar per vat en dat werkt direct door aan de pomp. Bovenop de bestaande accijnsverhoging van begin 2026 betekent dit voor een vervoerder die 150.000 kilometer per jaar rijdt al snel tienduizenden euro's extra aan brandstofkosten.

Met waterstof zijn de brandstofkosten minder gevoelig voor geopolitieke oliecrises — waterstof wordt immers lokaal geproduceerd, steeds vaker uit hernieuwbare bronnen.

De vrachtwagenheffing: diesel wordt structureel duurder

Per 1 juli 2026 vervangt de vrachtwagenheffing het Eurovignet. Voertuigen betalen per gereden kilometer op vrijwel alle snelwegen, en het tarief is afhankelijk van uitstoot en gewicht. Een Euro 6-dieseltruck van meer dan 32 ton betaalt circa €0,20 per kilometer. Een waterstof- of elektrische truck van hetzelfde gewicht betaalt slechts €0,04 per kilometer. Bij 100.000 kilometer per jaar scheelt dat €16.000 aan tol — puur door de brandstofkeuze.

De opbrengsten van de vrachtwagenheffing worden gedeeltelijk teruggesluisd naar de sector, onder andere via de SWIM-regeling zelf en de aanschafsubsidie voor zero-emissievrachtwagens (AanZET).

ERE's: waterstof levert ook nog geld op

Wie groen rijdt, verdient ook. Sinds 2026 werkt Nederland met Emissiereductie-eenheden (ERE's), opvolger van de HBE. Eén ERE staat voor één kilogram CO2-reductie ten opzichte van de fossiele referentie. Leveranciers van groene waterstof aan vervoer kunnen ERE's inboeken en verkopen aan fossiele brandstofleveranciers die aan hun wettelijke verplichting moeten voldoen. Dat drukt de effectieve kosten van groene waterstof verder omlaag.

Wat moet u doen?

Een SWIM-aanvraag kan alleen in consortium — met minimaal één tankstationexploitant als partner. Dien uw aanvraag in via RVO.nl vóór 13 mei 2026, 17:00 uur. Zorg voor een volledige en goed onderbouwde aanvraag: bij een tender wint kwaliteit, niet snelheid.

Bronnen:

- RVO.nl SWIM (2026): https://www.rvo.nl/subsidies-financiering/waterstof-mobiliteit

- Transport Online (01-04-2026): https://www.transport-online.nl/122671/nieuwe-subsidieregeling-voor-waterstof-in-mobiliteit-swim-geopend-e45-miljoen-beschikbaar/

- Vrachtwagenheffing.nl: https://www.vrachtwagenheffing.nl

- NEa ERE: https://www.emissieautoriteit.nl/regelgeving/hernieuwbare-energie-voor-vervoer-hbe/ontwikkelingen-red3-in-nederland/emissiereductie-eenheden-ere

- UnitedConsumers dieselprijs (10-04-2026): https://www.unitedconsumers.com/tanken/brandstofprijzen/product/diesel