Vrachtwagenheffing per 1 juli: dieseltruck betaalt zes keer meer per kilometer dan waterstoftruck

Twee tarievenwerelden per 1 juli 2026

Op 1 juli 2026 treedt de Nederlandse vrachtwagenheffing in werking. Alle vrachtwagens boven 3.500 kg betalen vanaf dan per gereden kilometer op vrijwel alle snelwegen en een deel van het provinciale wegennet. Het tarief hangt af van gewichtsklasse en CO2-emissieklasse.

De cijfers zijn concreet. Een standaard dieseltruck betaalt gemiddeld 19,1 cent per kilometer. Een zero-emissie vrachtwagen -- volledig elektrisch of op waterstof -- valt in de laagste CO2-klasse (klasse 5) en betaalt 3,3 cent per kilometer. Dat is een factor zes verschil. Voor een truck die dagelijks 500 kilometer rijdt, scheelt dat ruim 780 euro per maand ten opzichte van een dieselcollega.

De heffing vervangt het Eurovignet en de motorrijtuigenbelasting voor vrachtwagens tot 12 ton. De opbrengsten worden grotendeels teruggesluisd naar de transportsector: in het Meerjarenprogramma Terugsluis is 1,6 miljard euro gereserveerd voor verduurzaming, onder meer via de aanschafsubsidie voor zero-emissie trucks (AanZET) en de Subsidieregeling Waterstof in Mobiliteit (SWIM).

ERE-systematiek verlaagt netto waterstofprijs

Naast de vrachtwagenheffing is per 1 januari 2026 de nieuwe ERE-systematiek van kracht. ERE staat voor Emissie Reductie-Eenheid -- het nieuwe Nederlandse instrument dat de oude volumegebaseerde bijmengverplichting voor brandstofleveranciers vervangt. Waar leveranciers vroeger goedkope bulkbiobrandstoffen konden inzetten om aan hun verplichtingen te voldoen, meet het nieuwe systeem de precieze koolstofvoetafdruk van elke brandstof van bron tot wiel.

Dat maakt compliance voor dieselleveranciers duurder, en die kosten worden doorberekend aan de eindgebruiker. Tegelijkertijd genereren voertuigen op groene waterstof ERE-credits, omdat ze geen CO2 uitstoten. Die credits zijn verhandelbaar: leveranciers van fossiele brandstoffen moeten ze opkopen. Het gevolg is dat de netto kostprijs van groene waterstof aan de pomp lager uitvalt dan de kale productieprijs doet vermoeden.

Geen omschakeling van de ene op de andere dag

Dit is geen pleidooi voor een onmiddellijke vlootomschakeling. De aanschafkosten van waterstoftrucks liggen hoger dan die van dieselvoertuigen, en de tankinfrastructuur in Nederland is nog in opbouw. Bovendien geldt van september tot december 2026 een tijdelijke korting van 22,3% op de vrachtwagenheffing, ingesteld door het kabinet vanwege gestegen brandstofprijzen door geopolitieke spanningen.

Maar de beleidsrichting is helder. In 2027 komt het Europese ETS2-systeem erbij, waarmee de CO2-uitstoot van brandstofverbranding rechtstreeks belast wordt. Zero-emissiezones in Nederlandse steden breiden zich uit. De vrachtwagenheffing stijgt jaarlijks mee met de inflatie.

Voor vlootbeheerders die nu nadenken over vervangingsinvesteringen zijn dit geen abstracte toekomstscenario's. Het zijn concrete kostenposten die al per 1 juli in de exploitatierekening verschijnen.

Bronnen:

• Rijksoverheid / vrachtwagenheffing.nl -- officiele tarieven 2026
• BOVAG -- vrachtwagenheffing dossier (mei 2026)
• evofenedex -- vrachtwagenheffing vanaf 1 juli 2026
• TLN -- CO2-klassen en tarieven
• Vrachtwagenheffingsbeleid.nl -- ministerie IenW